Projekt FLUID-AI: Nowy wymiar danych i sztucznej inteligencji w cyfrowej nauce

2026-10-13

Projekt FLUID-AI: Nowy wymiar danych i sztucznej inteligencji w cyfrowej nauce

Rozpoczyna się realizacja międzynarodowego projektu FLUID-AI. Jego głównym celem jest rewolucjonizacja sposobu zarządzania danymi naukowymi oraz ich przetwarzania z wykorzystaniem sztucznej inteligencji. Dzięki zwiększeniu interoperacyjności danych badawczych w oparciu o zasady FAIR, inicjatywa umożliwi płynną współpracę naukowców, instytucji i systemów informatycznych w całej Europie.

Rozpoczynający się projekt FLUID-AI stawia sobie za cel istotne zwiększenie interoperacyjności, zdolności do automatycznego przetwarzania przez systemy (ang. machine-actionability) oraz gotowości danych i modeli do zastosowań sztucznej inteligencji w europejskich infrastrukturach badawczych i ekosystemie EOSC.

Inicjatywa odpowiada na ograniczenia obecnych praktyk FAIR (ang. Findable, Accessible, Interoperable, Reusable), które – choć fundamentalne dla otwartej nauki – nie w pełni pokrywają wymagania stawiane danym i modelom wykorzystywanym w AI. W tym celu w ramach projektu rozwijana jest koncepcja „Płynności Danych i Modeli” (ang. Data and Models Liquidity), rozumiana jako zdolność do łatwego wykorzystywania, łączenia, przenoszenia i ponownego użycia danych, modeli i usług AI w różnych środowiskach badawczych.

Główne cele projektu:

  • integracja danych i modeli AI: Rozwój nowoczesnych rozwiązań interoperacyjności semantycznej i technicznej, umożliwiających ich płynne łączenie oraz ponowne wykorzystanie między infrastrukturami, platformami i dyscyplinami naukowymi,
  • zaawansowana platforma AI/ML w EOSC: Zapewnienie naukowcom dostępu do intuicyjnej platformy upraszczającej pracę z danymi, modelami i narzędziami, wspierającej pełny cykl życia AI/ML (w tym przygotowanie danych, trening, wdrażanie, monitorowanie jakości oraz wyjaśnialność modeli),
  • budowa społeczności i Centrum Kompetencji: Utworzenie Competence Centre, które zapewni skoordynowane wsparcie, szkolenia oraz rozwój kompetencji dla użytkowników EOSC, operatorów infrastruktur i twórców usług,
  • mierniki płynności i integralności: Zdefiniowanie oraz wdrożenie wskaźników pozwalających na ocenę dostępności, interoperacyjności, wiarygodności i gotowości danych oraz modeli do zastosowań AI.

Projekt realizowany jest we współpracy z renomowanymi europejskimi partnerami naukowymi. Połączenie doświadczenia PCSS w zakresie infrastruktury HPC i sztucznej inteligencji z wiedzą międzynarodowych zespołów pozwoli na stworzenie bardziej spójnego, skalowalnego i przyjaznego użytkownikom środowiska badawczego.

Postępy w pracach nad projektem można śledzić na stronie: https://fluid.ai4eosc.eu.